Op 4 oktober 1980 konden doven en slechthorenden voor het eerst een Nederlandstalig televisieprogramma volgen met ondertiteling via teletekst: de dramaserie Rouw past Electra. Vijfenveertig jaar later is ondertiteling via teletekstpagina 888 een vanzelfsprekend onderdeel van de Nederlandse televisie — en ver voorbij de oorspronkelijke doelgroep.
De NOS ondertitelt inmiddels 99% van alle Nederlandstalige NPO-programma’s, inclusief zo’n twintig live-uitzendingen per dag. Maandelijks maken 4,5 miljoen mensen gebruik van de service — ruim meer dan de 1,7 miljoen slechthorenden in Nederland.
De technologie veranderde ingrijpend. Tot 2002 werkten ondertitelaars met de Velotype, een speciaal toetsenbord waarmee lettergrepen razendsnel konden worden ingetikt. Daarna deed spraakherkenning zijn intrede: ondertitelaars spraken de televisietekst na, waarna software dat omzette naar tekst. Nu wordt geëxperimenteerd met AI-automatisering, zij het onder toezicht van een redactie — de kwaliteitseisen zijn hoog, en AI maakt nog te veel fouten bij live-uitzendingen.
Het team groeide van twee personen in 1980 naar 34 redacteuren in ploegendiensten. De aanpak verschoof van samenvatten naar letterlijke weergave.
Lees het volledige artikel op nos.nl.